Σύγγραμμα Περιοδικόν - Έτος Δ΄

Την περίοδο του Τανζιμάτ, 1839-1876, της αναδιοργάνωσης δηλαδή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας σε επίπεδο διοίκησης, οικονομίας αλλά και σχέσεων τής αυτοκρατορίας με τους υπηκόους της, ιδρύεται από Έλληνες αστούς της Κωνσταντινούπολης, ο Ελληνικός Φιλολογικός Σύλλογος (1861) με έδρα την Κωνσταντινούπολη. Σαφής επιδίωξη του Συλλόγου ήταν να αποκτήσει ο οθωμανικός ελληνισμός συνείδηση της εθνικής ταυτότητάς του μέσω της εκπαίδευσης και της μόρφωσης. Φαναριώτικοι κύκλοι, διπλωμάτες, επιστήμονες, υψηλόβαθμα στελέχη, Έλληνες της οθωμανικής διοίκησης, μεγαλέμποροι, συστρατεύονται όλοι στον αγώνα επιμόρφωσης και αφύπνισης του Έθνους. Πρόεδρος του Συλλόγου ορίστηκε ο Καθηγητής της Ιατρικής Σχολής, Στέφανος Καραθεοδωρής. Στο δε ενεργητικό του Συλλόγου καταγράφονται το Σύγγραμμα Περιοδικόν, σύσταση επιτροπών, οικονομική ενίσχυση εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, διαλέξεις και εκπαιδευτικά συνέδρια καθώς και δημιουργία Βιβλιοθήκης.